W tym opisie przedstawimy czym jest lekkoatletyka, wymienimy gałęzie lekkoatletyki oraz zaprezentujemy historię tego sportu.
Udzielimy Ci również kilku wskazówek, w jaki sposób uprawiać określone sporty z zakresu lekkoatletyki. W skład lekkoatletyki wchodzą różne konkurencje sportowe: rzuty, biegi i skoki. Samo słowopochodzi od greckiego słowa athlos, które oznacza konkurencję.
Współcześnie lekkoatletyka jest jednym z najbardziej znanych sportów Igrzysk Olimpijskich. Konkurencje lekkoatletyczne zostały wprowadzone podczas Igrzysk Olimpijskich w 1896 roku.
Słowo lekkoatletyka pochodzi od greckiego słowa athlos, które oznacza konkurencję. Dziś lekkoatletyka to ogólny termin dla dyscyplin sportowych takich jak bieganie, rzucanie i skakanie. Jednym z powodów, dla których lekkoatletyka jest tak popularna, jest jej prostota. Wszystkie dyscypliny łączy jedna cecha – kto szybciej dobiegnie, dalej rzuci lub skoczy.
Dzisiaj lekkoatletyka jest ważną częścią nowoczesnego programu olimpijskiego. Ale również w starożytnych igrzyskach olimpijskich, które zakończyły się w 393 roku n.e., były one niezwykle popularne. Początkowo zasady lekkoatletyki były niejasne. Oficjalne zasady lekkoatletyki powstały w 1866 roku i stały się wzorem dla zasad, które znamy obecnie.
Pierwsze zorganizowane zawody lekkoatletyczne odbyły się w 1850 roku w Anglii, ale dopiero w 1886 roku za namową Eugena Schmidta i J.P. Müllera rozegrano pierwsze zawody lekkoatletyczne oparte na określonych zasadach.
W tym samym roku założono pierwszy związek lekkoatletyczny w Danii (Foreningen Sport). W 1907 roku powstała Duńska Federacja Lekkoatletyczna, a w 1912 roku Międzynarodowa Amatorska Federacja Lekkoatletyczna (IAAF).[DS1]
Do końca XIX wieku próbowano trzymać kobiety z dala od lekkoatletyki. Była ona bowiem uważana za domenę mężczyzn. Pierwsze udokumentowane wyniki ustanowione przez kobiety pochodzą z różnych zawodów uniwersyteckich w Stanach Zjednoczonych.
Pierwsze mistrzostwa świata kobiet odbyły się w 1913 roku. Miało to miejsce w Finlandii.
J Jedną z konkurencji lekkoatletycznych są rzuty. Obejmuje ona rzut oszczepem, młotem, dyskiem oraz pchnięcie kulą.
Pchnięcie kulą polega na wypchnięciu kuli wykonanej z litego żelaza poza okrąg. Mężczyźni pchają kulą o masie 7,26 kg a kobiety 4 kg.
Rzut młotem polega na rzucie kulą, do której przymocowana jest stalowa linka zakończona uchwytem. Waga kuli jest taka sama jak w przypadku pchnięcia kulą. Podczas obrotów i po wykonaniu rzutu zawodnik musi pozostać w obrębie metalowej obręczy. Każdy zawodnik może wykonać maksymalnie 5 obrotów.
Rzut oszczepem był pierwotnie wykonywany włócznią z drewna brzozowego ze stalową końcówką. Z biegiem czasu oszczep przeszedł znaczącą transformację. Materiał dobiera się bardzo starannie, ze szczególnym uwzględnieniem właściwości aerodynamicznych. Dzięki temu oszczepy mogą być rzucane znacznie dalej niż te wykonane z drewna brzozowego. Kształt włóczni nie pozwala jej obracać się podczas podejścia do lądowania lub momentu wyrzutu. Ma to na celu zapewnienie bezpieczeństwa widzów i personelu.
Ostatnią z dyscyplin jest rzut dyskiem. Dysk składa się z drewnianej tarczy otoczonej pierścieniem wykonanym z metalu, włókna szklanego lub plastiku.Waży 2 kg (mężczyźni) lub 1 kg (kobiety). Rzut dyskiem następuje po wykonaniu półtora obrotu w obręczy koła. W przeciwnym razie rzut jest nieważny.
Dyscyplina ta obejmuje: trójskok, skok w dal, skok o tyczce i skok wzwyż.
Wspólne dla skoku o tyczce i skoku wzwyż jest to, że zawodnik musi próbować przeskoczyć poprzeczkę. Jeśli zawodnik w nią uderzy, drążek spada w dół. Zawodnikowi wolno jednak uderzyć w poprzeczkę 3 razy. Następnie zostaje on zdyskwalifikowany. Dwóch lub więcej zawodników może zakończyć zawody na tej samej wysokości. Zwycięzca zostanie wyłoniony na podstawie najmniejszej liczby nieudanych prób.
Jednakże w skoku wzwyż można się odbić tylko z jednej nogi. Współcześnie zarówno meżczyźni, jak i kobiety mogą z łatwością osiągać wyniki powyżej 5 metrów w skoku o tyczce. Wynika to głównie z faktu, że tyczki są obecnie wykonywane z włókna szklanego. Dawniej były one wykonane z drewna jesionowego, bambusa, aluminium lub stali. Innym powodem jest to, że miękkie maty, na których lądują zawodnicy, stały się stałym elementem obu dyscyplin.
W skoku w dal i trójskoku zawodnicy odbijają się z belki i lądują w piaszczystej części skoczni. Sposobem na zmierzenie wyniku jest odnalezienie odległości między belką a pierwszym śladem pozostawionym na piasku. Zawodnicy ma trzy próby w finale.
Kiedy myślimy o lekkoatletyce, większość z nas kojarzy ją z dobrze znanymi konkurencjami biegowymi. Gwiazdy takie jak Usain Bolt i Jesse Owens przyczyniły się do wzrostu popularności biegania. Obaj rywalizowali w kategorii sprintu, ale w świecie lekkoatletyki istnieje znacznie więcej konkurencji biegowych.
Wyróżniamy wśród nich spint, biegi średnie, biegi długie, biegi przez płotki i biegi z przeszkodami. W kategorii sprintu zawodnicy rywalizują na dystansach od 100 do 400 metrów, biegi średniodystansowe odbywają się na dystansach od 800 do 1610 metrów. Biegi długodystansowe obejmują dystanse pomiędzy 2,000 a 30,000 metrów.[DS4]
Inną bardzo popularną konkurencją biegową jest bieg przez płotki, który odbywa się na dystansie 60 metrów na hali. Na zewnątrz są to 100 i 110, 200, 300 i 400 metrów odpowiednio dla kobiet i mężczyzn. Zawodnicy mają do pokonania 10 płotków. Wewnątrz znajduje się ich tylko 5.
Bieg przez płotki nie jest jedyną konkurencją niosącą za sobą wyzwania. Inną popularną konkurencją lekkoatletyczną jest wyścig z przeszkodami. Najczęściej odbywa się na dystansie 3000 metrów, a na każdym okrążeniu znajduje się pięć płotków i rów z wodą.
Ponadto, w związku z różnymi zawodami lekkoatletycznymi organizowane są biegi sztafetowe. Bieg sztafetowy odbywa się na dystansach 4 x 100 m, 4 x 200, 4 x 400, 4 x 800 lub 4 x 1500 metrów.
Wspólną cechą zawodów biegowych jest to, że są one rozpoczynane strzałem z pistoletu. W sprincie i biegach przez płotki zawodnicy wyruszają z bloku startowego i mogą biec tylko po przydzielonej trasie. Inaczej jest w biegu na 800 m, gdzie można swobodnie ustawić się na torze - ale dopiero po pokonaniu pierwszego zakrętu.
Współcześnie, w zależności od wielkości wydarzenia sportowego, istnieją 3 różne sposoby mierzenia czasu poprzez ręcznie obsługiwane zegary, półautomatyczne lub w pełni automatyczne odmierzanie czasu.
Usain Bolt, Jamajka
Jedna z najbardziej wyrazistych postaci w świecie lekkoatletyki. Zdobył między innymi 3 złote medale na Igrzyskach Olimpijskich w 2008 roku, odpowiednio w konkurencjach 100, 200 i 4 x 100 metrów ustanawiając przy tym nowe rekordy świata.
Jesse Owens, USA
Jedna z wielkich gwiazd biegania, Amerykanin Jesse Owens. Zdobył złoto na 100, 200 i 4 x 100 metrów.Zdobył również złoty medal w skoku w dal. To wszystko wydarzyło się na Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku. Niemieckiemu przywódcy Adolfowi Hitlerowi nie podobało się to, że Afroamerykanin swoją osobą odwrócił uwagę pubilki m.in. od niemieckich sportowców.
Dick Fosbury, USA
Wyjątkowy zawodnik w dziedzinie skoków wzwyż. W 1968 roku zdobył złoto charakterystycznym dla siebie flop-hopem. Wyparł on tym samym znacznie bardziej powrzechny do tej pory styl przerzutowy.
Abebe Bikila, Etiopia
Pierwszy sportowiec, który obronił tytuł mistrzowski na dystansie maratońskim na igrzyskach. Abebe ukończył maraton i zdobył złoto biegnąc boso. Na igrzyskach w 1964 r. ponownie zwyciężył na dystansie maratońskim - w butach do biegania.
Carl Lewis, USA
Podobnie jak Jesse Owens, on wygrał złoty medal w 100, 200, 4 x 100 metrów i skoku w dal. Startował w igrzyskach w 1984 roku Zdobył również pięć złotych medali w trzech kolejnych Igrzyskach Olimpijskich.